door Robin van der Kloor

Met het legendarische album Groeten uit Grollo onder de arm wandelt Eelco Gelling door het Drentse Grolloo. Bij de kleine boerderij, waar hij met de bluesband Cuby and the Blizzards 37 jaar geleden dit standaardwerk voor de blues heeft gemaakt, houdt hij halt. Over een kwartier moet hij met zijn huidige band, de Eelco Gelling Band, optreden in café Hofsteenge. "Ik houd van rust voor een optreden. Even weg van de mensen en mezelf leegmaken," zegt Gelling, terwijl hij plaats neemt in de vensterbank en een paar minuten in het luchtledige staart.
In de verte hoort Gelling de soundcheck van de andere bandleden, voor de rest is het stil in het dorp. Twee fietsers rijden voorbij en herkennen de bluesgitarist die een bezoek aan zijn verleden brengt. Gelling lijkt ze niet op te merken: "Dit mooie boerderijtje, dit kleine dorpje, de bossen, de stilte: ideaal voor de blues," zegt hij. Dertig jaar geleden was hij hier voor het laatst. Hij bekijkt de muur en ziet de handtekening van Cuby's zanger Harry Muskee: "O, ik wist niet eens dat hij zijn naam hier had achtergelaten."
In 1965 kwam hij voor het eerst in Grolloo. Muskee, zanger en samen met Gelling oprichter van Cuby, huurde een boerderij aan de Voorstreek en haalde de band naar Grolloo om daar te repeteren. Dat bleek een goede zet: uit de vijf jaar die de band in de boerderij doorbracht zijn vijf albums voortgekomen en daarvan is Groeten uit Grollo de bekendste. Deze plaat uit 1967 wordt door muziekkenners beschouwd als het eerste Nederpop album. "In die tijd hadden we echt niet door dat we met iets bijzonders bezig waren. We hielden van blues, we wilden muziek maken en hadden helemaal niet de intentie om beroemd te worden," vertelt Gelling.
De kleine boerderij heeft in die veertig jaar een grote gezichtsverandering ondergaan. Waar het op de hoes van de plaat nog prijkte als idyllische thuisbasis van een legendarische bluesband, is het sinds een paar jaar een Novib-dependance geworden. De oude verweerde bakstenen hebben plaatsgemaakt voor splinternieuwe en ook van de ingang is weinig legendarisch meer over: een degelijke deur met dubbel slot en een fikse lamp erboven. Het enige wat nu nog aan vroeger doet denken is dus dat ene rijtje bakstenen waarop Muskee zijn initialen heeft achtergelaten. "Dat historisch besef hadden de mensen van Novib gelukkig nog wel," lacht Gelling.
Gelling staat in de muziekwereld bekend als een groot gitarist. Wereldsterren als Van Morrison en John Mayall wilden hem graag bij hun band hebben. "Gelling bleef liever bij Cuby. Met deze band wilde hij door Amerika toeren, hoewel hij nog wel met Van Morrison mee heeft gespeeld," vertelt Aart Roza, manager van de band. "En ook bij Boudewijn de Groot en de Golden Earrring speelde hij af en toe mee. Dan ben je geen kleine jongen."
Hoewel het voor Gelling bijzonder is om terug te zijn in Grolloo, is het voor de rest van de Eelco Gelling Band niet meer dan een van de vele optredens. Zanger Ron Krop: "Ik vind dat gepraat over het verleden onzin. Niet dat ik het verleden ontken, maar we leven nu en we spelen nu. En hoewel ik de muziek van Cuby wel goed vind, is deze wel gedateerd. Ik bedoel, wat we nu spelen is beter."
Het is hooguit tweehonderd meter wandelen van de boerderij naar café Hofsteenge. Schuin tegenover de kroeg staat de buste van Muskee: Harry Muskee, bluesmuzikant. Op deze winderige herfstdag staat het beeld stevig in zijn schoenen, al zit het bedolven onder spinrag en mos en spreekt het toch minder tot de verbeelding dan op de ansichtkaarten die de enige kruidenier in het dorp verkoopt.
Tijdens de wandeling terug naar Hofsteenge lijkt Gelling afwezig en een beetje onzeker over het optreden. "Ik heb hier een verleden... Of ik het nou leuk vind of niet. Ik ben heel erg benieuwd hoe het optreden gaat." Zonder het op te merken loopt hij langs het standbeeld van Muskee tegenover het café. Hij stapt de zaal binnen en ziet dat het volle bak is. Het is tijd om te spelen.
Zijn verleden met Cuby en Grolloo bestaat niet louter uit goede herinneringen.
Het succes in en een tour door Amerika bleven uit en toen Gelling bij de Golden Earring ging spelen zonder Muskee op de hoogte te brengen, barstte de bom: het magische duo Muskee en Gelling ging na meer dan tien jaar uit elkaar en Cuby and the Blizzards bestond niet meer. De mooie tijd van muziek maken met vrienden in een Drents boerderijtje was voorbij.
Daarna ging het verder bergafwaarts met Gelling. Muzikale hoogtepunten bleven uit, van de magische periode in Grolloo was niets meer over en hij verloor zichzelf in de heroïne. "Gelling heeft het er liever niet over, maar het is een feit dat hij toen in een dip zat," zegt Roza. De oprichting van de Eelco Gelling Band acht jaar geleden heeft hem uit daaruit getrokken. Roza: "Hij is af van die rotzooi en alles draait weer om de muziek. De oude Gelling met die glimlach en zijn humor is weer terug."
Het optreden begint. De donker verlichte zaal achter het café is klaar voor twee uur lang blues van eigen bodem. Een ware explosie van geluid en pijn: dit zijn de blues. Waar zanger Ron Krop interactie met zijn bandleden en het publiek zoekt, wil Gelling met rust gelaten worden, net als bij de boerderij, een kwartier voor het optreden. Het loopt echter niet zoals het hoort bij de band. Blikken over en weer verraden het feit dat ze niet lekker staan te spelen. Het publiek lijkt het echter niet te deren en geniet van de blues.
Tijdens de pauze loopt de kleedkamer weer vol met mensen die 'iets' met de band te maken hebben. Gelling wil weer rust, maar durft niemand weg te sturen. Hij pakt zijn Gibsongitaar uit 1958, probeert het lawaai om hem heen te vergeten om zijn instrument even te stemmen. Het lukt nauwelijks, iedereen is te opgewonden over zijn aanwezigheid.
De zaal zit vol met fans van het eerste uur. Hein van der Vliet weet alles over Cuby and the Blizzards en over Eelco Gelling. Hij haalt een paar foto's uit zijn tas en laat ze door Gelling signeren. "Over het album Groeten uit Grollo bestaat nog een mysterie," weet Van der Vliet. "Op de plaat staat Grollo, met één o, terwijl het in werkelijkheid Grolloo met twee o's is. Niemand weet hoe het precies zit. Ik ook niet." Gelling: "Ik kan me inderdaad herinneren dat er iets was met die o. Maar wat was dat ook alweer?" Ook manager Aart Roza weet er het fijne niet van: "Het lijkt wel op een drukfout, maar ik weet het niet zeker." Zeker is wel dat het bijdraagt aan de mythevorming rond Cuby and The Blizzards en hun verblijf in het Drentse dorp.
Bas Kingsma, organisator van Bluescafé Grolloo, waar dit optreden onderdeel van uitmaakt, is blij dat Eelco Gelling wil optreden: "Hij is een van de beste gitaristen van Nederland en heeft een sterke band met Grolloo. Het is geweldig dat zo'n icoon hier staat." Het optreden heeft tweehonderd fans naar het café getrokken. "Dat hadden er meer kunnen zijn, als er een paar kilometer verderop niet een groot optreden van een andere band was geweest," zegt Kingsma.
Als de tweede set begint, is het nog drukker in Hofsteenge geworden. "Grolloo is een echt bedevaartsoord voor bluesfans. Hier in het café komen elke dag wel mensen vragen waar de boerderij is en of Muskee nog langskomt," vertelt Kingsma. De kroeg hangt vol met foto's van Cuby: "Wij verkopen de biografie van Harry Muskee en ook de Cuby ansichtkaarten. Cuby and the Blizzards is onze trekpleister voor toeristen, het houdt ons dorp in leven."
Het optreden zit erop. De bandleden geven elkaar een schouderklopje: ze zijn tevreden. Kort evalueren ze de twee sets: "De eerste set was slecht. De tweede was goed," zegt bassist Arjen Rijsdijk en hij vertelt verder: "Ik vond het vooral moeilijk om 's middags te spelen. 's Avonds speel ik toch wat makkelijker." Gelling heeft zijn eigen uitleg: "De eerste set liep niet vanwege een kleine persoonlijke twist tussen Krop en mij. Nauwelijks noemenswaardig, maar voor mij genoeg om me van mijn stuk te brengen. Het lukte niet om dat op te lossen en dat had zijn effect op de hele band. In de tweede set was het opgelost en speelden we vrijuit en heel goed. Tja, zo gaat dat bij muziek maken."
Dan komen de mooie verhalen over Grolloo en vroeger. Rijsdijk: "Ik ben nog eens twee weken op vakantie geweest hier, toen ik zeventien jaar was. Een vriend van me was een echte bluesfanaat en zag die vakantie als een bedevaartstocht. Ik gaf geen moer om blues. En nu speel ik bij de Eelco Gelling Band."
Inmiddels zijn Willy Middel en Dick Beekman, oud-bandleden van Cuby, de kleedkamer binnengestapt. Middel heeft een laptop meegenomen en laat de clip van Van Morrison in het dierenpark Emmen zien, waar Eelco ook in speelde: allen lachen luid als ze bandleden zien rondrennen tussen de apen. Gelling zelf vertelt over de Amerikaanse blueslegende Eddy Boyd, met wie hij nog in de boerderij heeft gerepeteerd voor het album Praise the blues: "Zie je het voor je, een beroemde Amerikaanse neger in een klein blank boerendorpje. De mensen hier stonden wel vreemd te kijken hoor. Maar hij vond het geweldig hier." En over Hofsteenge: "Dit is de kroeg waar we bier dronken. Dus was deze kroeg heel belangrijk voor ons..."
De twijfel die Gelling voor het optreden had over zijn terugkeer naar Grolloo, is nu volledig veranderd in enthousiasme. Terwijl er nog meer oud-muzikanten bij zijn komen staan, heeft hij zin in een drankje en stuurt hij iemand eropuit: "Als jij voor mij nou eens zo'n lekkere dubbele whisky haalt, dat zou lekker zijn."
De avond heeft op deze herfstzondag in oktober zijn intrede gedaan en de rust is in het dorp teruggekeerd. Behalve in café Hofsteenge. Daar wordt bijgepraat over vroeger tot in de kleine uurtjes. Groeten uit Grollo(o).

(Robin is laatste jaar student aan de school voor journalistiek te Utrecht-A.R.)